Uluslararası Enerji Ajansı Başkanı Fatih Birol’dan Hürmüz Boğazı Açıklamaları
Uluslararası Enerji Ajansı Başkanı Fatih Birol, Hürmüz Boğazı’ndaki mevcut durumu değerlendirerek, bu bölgenin güvenilirliğini kaybettiğini belirtti. Birol, gazetecilere yaptığı açıklamada, son dört yılda küresel enerji haritasında yaşanan önemli değişimlere dikkat çekti.
Küresel enerji piyasasında, Rusya’dan Avrupa’ya ve Hürmüz Boğazı üzerinden Asya’ya uzanan boru hatlarının bulunduğunu ifade eden Birol, “İki ana enerji damarından bahsediyoruz; fakat her ikisi de şu anda kapalı durumda.” şeklinde konuştu.
Hürmüz Boğazı’ndaki krizin, ülkelerin enerji ticaretindeki güvenilir ortakları tercih etmesine neden olduğunu vurgulayan Birol, yerli üretimi artırma ve enerji arzını çeşitlendirme çabalarının artığını belirtti. Bu süreçte Türkiye’nin coğrafi olarak avantajlı bir konumda olduğunu da sözlerine ekledi.
- Türkiye, Orta Doğu’daki gelişmelerden faydalanarak, birçok ülkenin yeniden inşası ve ekonomik itibar kazanımında rol alabilir.
- Birol, Türkiye’nin bölgesel enerji ticaretindeki rolü hakkında henüz erken olduğunu, ancak birçok projenin üzerinde çalışıldığını ifade etti.
Hürmüz Boğazı’ndaki krizin geleceği hakkında sorulan bir soruya yanıt veren Birol, “Barış konusunda atılan adımlar olumlu; fakat bu adımların kalıcı olması gerekiyor.” dedi. Birol, “Bir anlaşma olsa bile Hürmüz Boğazı artık güvenilirliğini yitirmiş durumda. Vazo bir kere kırıldı ve eski haline dönmesi mümkün değil.” şeklinde konuştu.
Bölgedeki ülkelerin alternatif enerji yollarına yönelmeye başladığına dikkat çeken Birol, “Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri, enerji ticaretinde Hürmüz Boğazı’na bağımlı kalmak istemiyor. Bu ülkeler, yeni boru hatları inşa etme çalışmalarına hız verdi.” dedi. Özellikle Birleşik Arap Emirlikleri’nin, 2027 yılına kadar Hürmüz Boğazı’na olan bağımlılığını sıfıra indirmeyi hedeflediğini belirtti.
ABD ve İran arasındaki olası bir anlaşmanın petrol fiyatları üzerindeki etkilerine ilişkin de değerlendirmelerde bulunan Birol, “Eğer bu anlaşmanın gerçekleşmeyeceğine dair bir algı oluşursa, fiyatlarda dalgalanmalar olabilir.” dedi. Türkiye için enerji fiyatlarının cari açıktan dolayı kritik öneme sahip olduğunu ifade eden Birol, mevcut fiyatların düşmesinin olumlu bir gelişme olduğunu belirtti.
Petrol arzındaki artış ve talepteki zayıflama konularına da değinen Birol, “Hürmüz Boğazı açılırsa ve bir daha kapanmayacağına dair güvence verilirse, gelecek yıl ciddi bir arz fazlası olabilir. Bu durum, fiyatların makul seviyelerde kalmasına yardımcı olacaktır.” dedi.
Türkiye’nin COP31 hedefleri doğrultusunda, küresel elektrifikasyonun artırılması, sıfır atık ve Afrika’nın temiz enerjiye geçişinin öncelikli konular arasında yer aldığını belirten Birol, bu hedeflerin Antalya’da açıklanacağını ve dünya genelinden 200’e yakın ülkenin desteğini almayı umduğunu ifade etti.
Böylelikle, Türkiye’nin hem bölgesel hem de küresel enerji alanındaki rolü, bu gelişmeler ışığında daha da önem kazanacak.
