Orta Doğu’daki Gerilimlerin Küresel Piyasalara Etkisi
Son dönemde Orta Doğu’daki jeopolitik gerginlikler, küresel piyasalarda önemli etkilere yol açtı. Geçtiğimiz ay içerisinde dünya borsalarının toplam piyasa değeri yaklaşık 14 trilyon dolar azaldı. Bu durum, ABD ile İsrail’in İran’a yönelik operasyonları ve İran’ın karşı hamleleriyle tırmanan çatışmaların ekonomik sonuçlarını ortaya koyuyor.
28 Şubat’ta başlayan çatışmalar, 30 Mart itibarıyla küresel borsa değerlerini büyük ölçüde etkiledi. Savaşın başlangıcından bu yana, toplam piyasa değeri 157,5 trilyon dolardan 143,5 trilyon dolara düştü. Bu kayıp, Almanya, Japonya, İngiltere ve Fransa gibi ülkelerin yıllık Gayri Safi Yurt İçi Hasılasını (GSYH) aşan bir boyuta ulaştı.
Küresel Borsa Endekslerindeki Düşüş
Bölgedeki gerginlik, Amerika, Avrupa ve Asya’daki borsa endekslerinde sert düşüşlere neden oldu. En fazla değer kaybeden endeks, Güney Kore’nin Kospi endeksi oldu ve yüzde 16,8 oranında geriledi. Uzmanlar, bu gerilemenin dünya genelinde artan risk algısıyla birlikte yatırımcıların kar realizasyonu isteğinden kaynaklandığını belirtiyor.
- Güney Kore (Kospi): -%16,8
- Japonya (Nikkei 225): -%12
- Almanya (DAX 40): -%10,7
- Fransa (CAC 40): -%9,4
- ABD (Nasdaq): -%8,2
- ABD (S&P 500): -%7,7
- İspanya (IBEX 35): -%7,6
- ABD (Dow Jones): -%7,6
- Hong Kong (Hang Seng): -%7,4
- İtalya (FTSE MIB 30): -%7,2
- Çin (Şanghay Bileşik): -%6
Faiz Oranları ve Enflasyon Endişeleri
Merkez bankalarının şahin politikaları ve tahvil piyasalarındaki dalgalanmalar, risk algısını artırdı. Petrol fiyatlarının yükselmesi, küresel çapta enflasyon kaygılarını beslerken, enerji maliyetlerindeki artış, merkez bankalarının faiz indirim süreçlerini erteleyebileceği düşüncesini gündeme getirdi.
Para piyasalarında, ABD Merkez Bankası’nın (Fed) bu yıl politika faizini sabit tutma olasılığı güçlü bir şekilde fiyatlanırken, olası faiz artırımları da masada kalmaya devam ediyor. ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi, 27 Mart’ta yüzde 4,4870 seviyesine çıkarak Temmuz 2025’ten bu yana en yüksek seviyeyi gördü.
Avrupa’da ise Almanya’nın 10 yıllık tahvil faizi yüzde 3,09 ile Haziran 2011’den, Fransa’nın 10 yıllık tahvil faizi yüzde 3,83 ile Haziran 2009’dan, İngiltere’nin 10 yıllık tahvil faizi de yüzde 4,99 ile Temmuz 2008’den bu yana en yüksek seviyelerine ulaştı.
Jerome Powell’ın Açıklamaları
ABD Merkez Bankası Başkanı Jerome Powell, Harvard Üniversitesi’nde yaptığı konuşmada, Orta Doğu’daki gelişmelerin benzin fiyatlarını olumsuz etkileyebileceğini söyledi. Powell, bu süreçte politika kararlarının gelişmelerin seyrine göre şekilleneceğini ifade etti.
Powell, enerji şoklarının hızlı bir şekilde ortaya çıkıp kaybolma eğiliminde olduğunu ve arz şoklarının art arda yaşanmasının zamanla enflasyon beklentilerini yükseltebileceğini vurguladı. Ayrıca, Fed’in hedefleri arasında bulunan maksimum istihdam ve fiyat istikrarı arasında bir gerilim olduğunu dile getirerek, verilerin izlenmesi gerektiğini belirtti.
Orta Doğu’daki gerginliklerin küresel piyasalara olan etkisi, önümüzdeki günlerde de dikkatle izlenmeye devam edilecek. Bu durum, yatırımcıların karar alma süreçlerini ve piyasa dinamiklerini önemli ölçüde etkilemeye devam edecek.
