Gıda Etiketlerinde Yeni Düzenlemeler Tüketici Korumasını Artırıyor
Tarım ve Orman Bakanlığı, gıda etiketlerinde tüketicileri yanıltıcı uygulamaları önlemek amacıyla önemli değişiklikler gerçekleştirdi. Yapılan bu düzenlemelerle birlikte, gıda okuryazarlığının artırılması ve şeffaflığın sağlanması hedefleniyor. “Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği” çerçevesinde son iki yılda kapsamlı düzenlemelere gidildi.
Yeni kurallarla, gıda etiketlerinin daha anlaşılır hale getirilmesi amaçlanırken, yanıltıcı isim ve görsel kullanımı tamamen yasaklandı. Ayrıca, gıda güvenilirliğinin artırılması için çeşitli önlemler alındı. Gıda işletmecileri, piyasaya sunacakları yeni ürünler için belirlenen kurallara uymak zorunda kalacak.
Yeni Gıda Listesi ve İçerik Düzenlemeleri
Uygulanan düzenlemeler kapsamında, Avrupa Birliği’nin onayladığı 189 yeni gıda bileşeni Türkiye’deki mevzuata dahil edilmiştir. Bunun yanı sıra, GDO’lu mikroorganizmalar, domuz kaynaklı içerikler veya böcek içeren 32 gıda türü ise kapsam dışında bırakıldı. Tüketicilerin ürünlerin adını ve net miktarını kolaylıkla görmeleri için etiketlerde özel alanlar oluşturulması zorunlu hale getirildi.
- Alkol, şeker ve tatlandırıcı içeren ürünler: Bu ürünlerin etiketlerinde, ilgili bilgilerin belirgin biçimde yer alması gerekecek.
- Yanıltıcı ifadeler ve görseller: Aroma verici kullanılarak üretilen gıdalarda gerçek gıda görsellerinin kullanılmasına izin verilmeyecek, ürünün aromalı olduğu açıkça belirtilecektir.
- Karıştırılabilir ürün isimleri: Sahip olunmayan özelliklere atıfta bulunan ifadelerin (örneğin, “… tadında”, “… lezzeti”) kullanımı yasaklanmıştır.
Özellikle Yasaklanan İfadeler
Aşağıda, yeni düzenlemelerle yasaklanan bazı ifadeler ve kullanım alanları bulunmaktadır:
- Ayçiçek yağı ve margarinler: “Tereyağı tadında”, “tereyağı lezzeti”.
- Kokolin ürünleri: “Çikolata tadında”, “çikolata lezzeti”.
- Sütlü buz ürünleri: “Dondurma keyfi”, “dondurma lezzeti”.
- Bitkisel yağlar: Zeytin görselleri ve “zeytinyağı tadında/lezzetinde” ifadeleri.
- İçeriğinde krema bulunmayan ürünler: “Krema” ifadesi yerine “krem sos” kullanılacak.
Toplu Tüketim Yerleri İçin Yeni Kurallar
Toplu tüketim alanlarında sunulan gıdalarda, tüketicilerin tercihlerini etkileyebilecek tüm bileşenlerin açıkça belirtilmesi zorunluğu getirildi. Örneğin, yer fıstığıyla üretilen baklavada sadece “fıstıklı” ifadesi yerine “yer fıstıklı” yazılması gerekecek. Ayrıca, menülerde ürün içerikleri ve enerji değerlerine ilişkin bilgilere de yer verilmesi zorunlu hale geldi.
İçeriklerin yanıltıcı algılar yaratmasına izin verilmeyecek; yurt içinde üretilen ürünler için ithal izlenimi verecek, ithal ürünler için ise yerli algısı oluşturacak marka ve görsellerin kullanımı engellenecek. Ayrıca, gıdaların silah, kafatası, beyin, dudak ve göz gibi tehlikeli görsellerle piyasaya sürülmesi yasaklanmıştır.
Sonuç olarak, bu yeni düzenlemeler, gıda sektöründe daha fazla şeffaflık ve güvenilirlik sağlarken, tüketicilerin bilinçli seçimler yapmasına yardımcı olacak önemli adımlar olarak değerlendirilmektedir.
