36. NATO Liderler Zirvesi Ankara’da Başlıyor
36. NATO Liderler Zirvesi, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ev sahipliğinde Ankara’da başladı. Zirveye, ABD Başkanı Donald Trump dahil olmak üzere 31 müttefik ülke lideri katılacak. Zirvenin gündeminde savunma harcamalarının artırılması, savunma kapasitesinin genişletilmesi, yeni savunma anlaşmaları ve Ukrayna’ya destek süreci yer alacak.
Bugün Ankara’daki Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde gerçekleştirilen zirve, iki gün sürecek. NATO Genel Sekreteri Mark Rutte’nin yönetiminde gerçekleşen bu önemli toplantıda, ittifakın geleceğini şekillendirecek küresel ve bölgesel güvenlik konuları masaya yatırılacak.
Yüzde 5 Savunma Harcaması Taahhüdü
Zirve öncesi düzenlenen basın toplantısında Rutte, müttefik ülkelerin 2035 yılına kadar gayrisafi yurt içi hasılalarının yüzde 5’ini savunmaya ayırmasını öngören taahhütlerin yerine getirilmesi gerektiğini belirtti. “Ülkelerin bu hedefe ulaşmak için net ve güvenilir planlar sunmasını bekliyorum,” dedi.
Rutte, ayrıca NATO Zirvesi Savunma Sanayi Forumu’nda, “caydırıcılık ve savunma için olmazsa olmaz teçhizatı sağlayacak on milyarlarca dolarlık yeni sözleşmelerin” duyurulacağını açıkladı.
Ukrayna’ya Destek ve Hava Savunma İhtiyacı
Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırılarının sürdüğü bir dönemde, zirvede Ukrayna’ya desteğin sürdürülmesi ve hava savunma ihtiyaçları da ön planda olacak. Rutte, tüm müttefiklerin bu konuda “üzerine düşeni yapması gerektiğini” vurguladı ve Rusya’nın işgal girişimini destekleyen ülkeler arasında Çin, Kuzey Kore ve İran’ın da bulunduğunu belirtti.
Tarihi Bir Zirve Beklentisi
Bu zirve, hem gerçekleştiği dönemi hem de yoğun gündemini göz önünde bulundurulduğunda “tarihi” olarak değerlendiriliyor. AB Dışişleri ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, “Her zirve için tarihi denir ancak bu kez gerçekten öyle,” ifadelerini kullandı. Kallas, ABD’nin Avrupa’daki uzun vadeli rolüne ilişkin belirsizliklerin sürdüğünü ve Avrupa’nın kendisini en fazla tehdit altında hissettiği dönemlerden birine girdiğini ifade etti.
Zirvenin Türkiye Üzerindeki Etkisi
NATO üyeliği 1952’den bu yana süren Türkiye’nin, uluslararası görünürlüğü açısından kritik bir öneme sahip olan bu zirve, ülkenin ittifak içindeki rolünü pekiştirmesi bekleniyor. Rutte, ev sahipliği için Erdoğan’a teşekkür ederek, “Özellikle bizi ağırlayan Türklerin ev sahipliğinden oldukça etkilendim,” dedi.
Trump’tan Türkiye’ye Destek Mesajı
ABD Başkanı Donald Trump, Ankara’da gerçekleştirilecek NATO Zirvesi sırasında Türkiye’yi mutlu edecek adımlar atacağını söyledi. Öte yandan, ABD basınında yer alan haberlere göre, Trump’ın Türkiye’nin F-35 programına dönüşüne yeşil ışık yakabileceği öne sürüldü. Bu durum, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun NATO zirvesi öncesinde yapılan görüşmelerde Türkiye’ye F-35 satışına izin verilmemesini istemesi ile daha da önem kazandı.
2019 yılında Türkiye, Rusya’dan S-400 hava savunma sistemi satın almasının ardından F-35 programından çıkarılmıştı ve bu konunun zirvede ele alınması bekleniyor. Zirvenin sonucunda alınacak kararlar, hem NATO ittifakının geleceği hem de Türkiye’nin uluslararası ilişkileri açısından önem taşıyor.
