Hürmüz Boğazı’ndaki Güvenlik Krizi ve Deniz Ticareti Üzerindeki Etkileri
Hürmüz Boğazı’ndaki artan güvenlik riskleri, deniz ticaretinin rotasını Ümit Burnu’na kaydırmasına neden oldu. Bölgedeki gemi trafiğinde yaşanan yüzde 90’a varan düşüş, deniz ticaretinin Körfez geçiş noktalarından uzaklaşma eğilimini güçlendirdi. Hürmüz Boğazı’ndaki durum, ticari gemilerin daha uzun rotalar olan Ümit Burnu’nu tercih etmesine yol açtı.
ABD ve İsrail’in İran’a yönelik başlattığı saldırılar, Hürmüz Boğazı’ndaki güvenlik endişelerini artırarak, İran Devrim Muhafızları Ordusu Genel Komutanı Danışmanı Tuğgeneral İbrahim Cebbari’nin Hürmüz Boğazı’nı kapattıklarını ve geçmeye çalışan gemilere saldıracaklarını duyurmasına neden oldu. Bu durum, bölgedeki deniz güvenliği durumunu kritik seviyeye çıkardı.
- Birleşik Krallık Deniz Ticareti Operasyonları (UKMTO), Hürmüz Boğazı’ndaki risk seviyesini en üst düzeye, yani “kritik” olarak belirledi.
- Sigorta şirketleri, bölgedeki gemiler için savaş poliçelerini iptal etti.
- Dünyanın önde gelen konteyner nakliye firmaları, Hürmüz Boğazı’ndan geçişleri askıya aldı.
UKMTO’nun verilerine göre, Hürmüz Boğazı’ndan geçmişte günlük ortalama 138 gemi geçiş yaparken, son günlerde bu rakam düşerek 2 Mart’ta sadece 7, 3 Mart’ta ise 4’e geriledi. MarineTraffic verileri, Hürmüz Boğazı’ndaki petrol tankerlerinin trafiğinin de saldırılardan önceki seviyeye göre yüzde 90 azaldığını gösteriyor.
Orta Doğu’daki güvenlik sorunları, Aralık 2023’te Yemen merkezli Husilerin İsrail’le bağlantılı ticari gemilere saldırmaları sonucu Kızıldeniz’deki gemi trafiğini de olumsuz etkiledi. Bu saldırılar, nakliye şirketlerinin seferlerini Ümit Burnu’na kaydırmalarına sebep oldu. Hürmüz Boğazı’ndaki ticari gemi trafiğinin durma noktasına gelmesi, Körfez geçiş koridorlarından uzaklaşma eğilimini pekiştirdi.
Almanya merkezli konteyner şirketi Hapag-Lloyd, Aralık 2023’ten itibaren Kızıldeniz’den geçiş yapmadıklarını ve bu durumu mevcut tehditler nedeniyle uzattıklarını açıkladı. Hapag-Lloyd, sefer programlarında herhangi bir değişiklik olmadığını ve Ümit Burnu çevresinden seyirlerine devam edeceklerini belirtti.
Fransa’nın CMA CGM şirketi de Körfez’deki tüm gemilere sığınaklara gitmeleri talimatını vererek Süveyş Kanalı üzerinden geçişlerin askıya alındığını duyurdu. Gemiler, Ümit Burnu üzerinden Afrika çevresinden yeniden yönlendirildi.
Küresel ticaretin barometresi olarak bilinen Maersk, Orta Doğu’daki gelişmelerin Babu’l Mendeb Boğazı üzerinden Süveyş Kanalı’na gidecek gemilerin seferlerini askıya almaya yol açtığını belirtti. Maersk, Orta Doğu-Hindistan’dan Akdeniz’e ve ABD’nin doğu kıyısına yapılan tüm seferlerin Ümit Burnu çevresinden yeniden yönlendirildiğini duyurdu.
Hürmüz Boğazı’ndaki güvenlik durumu, bölgedeki deniz ticareti üzerindeki olumsuz etkileriyle birlikte, alternatif rotalara yönelimi hızlandırmaya devam ediyor. Ticari gemilerin güvenliği için alınan tedbirler, deniz yollarının yeniden şekillenmesine neden oluyor.
